Aan de 190 Amstelveense Joden die werden vermoord, ontbreken er nog 25. Hun namen werden voorgelezen tijdens de herdenking ‘Jom Hasjoa’, dinsdag (14 april), bij het enkele jaren geleden monument opgerichte monument ‘Nooit Meer Teruggekomen’ aan de Prins Bernhardlaan. Er werd ook een plaquette onthuld ter nagedachtenis door locoburgemeester Herbert Raat en ex-bestuurslid van Amstelveen Oranje Hugo van der Kooij (foto), die op de totstandkoming van het monument aandrong en bij alle herdenkingen (uit naam van de vrijheid) was betrokken. Voorzitter David Serphos van Stichting Zikna dankte hem voor zijn ‘niet aflatende’ ijver voor het monument.
Locoburgemeester Raat, die samen met zijn collega wethouder Marijn van Ballegooijen een krans namens de gemeente bij het monument legde, veroordeelde het toenemende antisemitisme in zijn toespraak.
Niet klein te krijgen
Ook de Amstelveense Joden waren onderdeel van het moordprogramma, zei hij. “Velen van hen werden via Westerbork naar Auschwitz, Sobibor of andere vernietigingskampen gestuurd en keerden nooit terug.” Wereldwijd wordt herdenkt men op Jom Jashoa de zesmiljoen Joden die vermoord werden. Raat: “Het blijft niet te bevatten dat in 1942 werd besloten tot de volledige vernietiging van het Joodse volk in bezet Europa. Ook de Amstelveense Joden waren onderdeel van dit moordprogramma.”
Handhaven
Vicevoorzitter Hans Weijel van het Centraal Joods Overleg (CJO) was het met hem eens maar drong aan op handhaving om Joden te beschermen. Antisemitisme wordt nu in een modern jasje gestoken, maar ondertussen wordt er niet naar moties en andere papieren gehandeld, zei hij. Tegenwoordig is het volgens hem wat anders of men in Amstelveen of Buitenveldert woont dan het Amsterdamse Nieuw West, maar antisemitisme is actueel vond hij. Haatpredikers jegens Joden worden, in tegenstelling tot Australië, hier wel toegelaten en Joodse artiesten niet. Er wordt ook niet gehandhaafd op universiteiten, waar Joodse studenten bang zijn om een keppeltje te dragen, zei hij. “Maar we laten ons niet klein krijgen”, besloot hij zijn toespraak.
Zielen
“Onze Joodse broeders en zusters die in handen vielen van moordenaars en hun vergoten bloed in Auschwitz, Majdanek, Treblinka en andere vernietigingskampen in Europa, die wreed werden gedood, verbrand, afgeslacht en levend begraven ter heiliging van Uw naam”, vertaalde chazzan Jizkor een deel van het gebed voor de zielenrust van de slachtoffers van de Holocaust, dat in het Hebreeuws werd gezongen door chazzan Naftali Elburg. Verder werkte de celliste Mariëtte Landheer mee aan de herdenking. Zij speelde o.m. ‘Kaddish’ van Ernest Bloch.
